Nie żyje Alojzy Lysko – wybitny kronikarz Śląska
W wieku 84 lat zmarł Alojzy Lysko – pisarz, publicysta, nauczyciel, samorządowiec i jeden z najbardziej znanych dokumentalistów historii oraz kultury naszego regionu
O jego śmierci poinformowała Gmina Bojszowy. Alojzy Lysko urodził się w 1942 roku właśnie w Bojszowach. Przez niemal trzy dekady pracował jako nauczyciel górnictwa, był także dyrektorem szkoły. Angażował się w działalność samorządową – w latach 1998–2006 był radnym Sejmiku Województwa Śląskiego, a w latach 2005–2007 posłem na Sejm.
Najważniejszą częścią jego dorobku była twórczość poświęcona Śląskowi i jego mieszkańcom. Szczególne miejsce zajmowały w niej dramatyczne losy Górnoślązaków podczas II wojny światowej, w tym historia osób przymusowo wcielanych do Wehrmachtu. Inspiracją była również osobista historia autora – jego ojciec został wcielony do niemieckiego wojska i zginął na froncie wschodnim.
Lysko był autorem m.in. wielotomowego cyklu Duchy wojny, w którym przez lata przywracał pamięć o losach śląskich rodzin. Jego opowiadanie Jak Niobe. Opowieść górnośląska stało się podstawą monodramu Mianujom mie Hanka z Grażyną Bułką. Spektakl, wystawiany setki razy, trafił również do Teatru Telewizji jako pierwszy w historii spektakl w całości po śląsku.
Był również autorem kilkudziesięciu publikacji poświęconych historii, kulturze, językowi i obyczajowości regionu. W 2025 roku otrzymał brązowy medal Zasłużony Kulturze Gloria Artis. W 2026 roku, zaledwie kilka miesięcy przed śmiercią, Polskie Radio poświęciło mu audycję przedstawiającą jego życie i dorobek.
Śmierć Alojzego Lyski to odejście człowieka, który przez dziesięciolecia zapisywał historie zwykłych mieszkańców Górnego Śląska – historie rodzin, wojny, górnictwa, śląskiej mowy i pamięci o przodkach. Pozostawił po sobie ogromny dorobek literacki i dokumentalny, ale także tysiące stron świadectw o Śląsku, którego historię znał z rodzinnych opowieści i własnych doświadczeń.
