Sejm po raz drugi uchwalił ustawę o języku śląskim

Sejm Rzeczypospolitej Polskiej po raz kolejny uchwalił ustawę uznającą język śląski za język regionalny

To kolejny ważny krok w trwającym od lat procesie legislacyjnym, który ma formalnie uregulować status śląszczyzny w polskim systemie prawnym.

Głosowanie i wynik

Uchwalona ustawa po raz drugi w tej kadencji Sejmu zdobyła poparcie większości posłów. Projekt został poparty przede wszystkim przez parlamentarzystów z Koalicji Obywatelskiej i innych klubów opozycyjnych wobec byłej większości parlamentarnej. Dokładne liczby głosów oraz podział klubów politycznych potwierdzają, że inicjatywa ma silne poparcie wśród części środowisk politycznych.

Co przewiduje ustawa

Zgodnie z projektem, język śląski miałby status języka regionalnego w Polsce – podobnie jak kaszubski, który od lat funkcjonuje w polskim prawie z taką właśnie rangą. Uznanie śląszczyzny za język regionalny pozwoliłoby m.in. na:

• dobrowolne nauczanie języka śląskiego w szkołach na terenie regionu,
• wsparcie finansowe i organizacyjne działań promujących język oraz kulturę śląską,
• możliwość używania języka śląskiego w kontaktach urzędowych w gminach, gdzie znacząca część mieszkańców posługuje się tym językiem.

Reakcje i kontrowersje

Debata wokół projektu była gorąca. Opozycja zgłaszała m.in. wniosek o odrzucenie projektu w całości, który został jednak odrzucony. Warto zauważyć, że posiedzenie nad projektem odbywało się częściowo przy pustych ławach niektórych klubów.

Przeciwnicy uznania śląszczyzny za język regionalny argumentują, często odwołując się do stanowisk części językoznawców, że śląski należy klasyfikować raczej jako zespół dialektów języka polskiego, a nie odrębny język. Twierdzenia te były elementem wcześniejszych sporów legislacyjnych i debat publicznych.

Co dalej – Senat i prezydent

Po uchwaleniu przez Sejm ustawa trafi teraz do Senatu RP, który ma 30 dni na rozpatrzenie projektu. Senat może przyjąć ustawę bez poprawek, wprowadzić własne zmiany lub odrzucić projekt – choć w praktyce przyjęcie go bez zmian jest bardziej prawdopodobne, zważywszy na układ sił politycznych.

Po Senacie ustawa zostanie przekazana prezydentowi RP do podpisu. Wcześniejszy projekt uznający język śląski za regionalny został już raz uchwalony przez parlament, ale został zawetowany przez prezydenta Andrzeja Dudę w 2024 roku, co ponownie otworzyło drogę do prac legislacyjnych. Obecnie jednak prezydentem jest Karol Nawrocki, którego decyzja w tej sprawie będzie kluczowa dla ostatecznego wejścia ustawy w życie.